
Cẩm nang
Yamanoe no Hi là một bia đá lịch sử tọa lạc tại thị trấn Yama, thành phố Takasaki, tỉnh Gunma, được dựng lên vào năm 681 thuộc thời kỳ Asuka. Đây được coi là một trong những bia đá cổ nhất Nhật Bản còn giữ được hình dáng nguyên vẹn. Bia đá này là một di tích quan trọng, minh chứng cho đời sống của người dân thời bấy giờ, sự du nhập của văn hóa chữ Hán từ lục địa và cách thức Phật giáo bén rễ vào xã hội Nhật Bản. Hiện nay, khu vực này cùng với mộ cổ Yamanoe Kofun lân cận đã được chỉ định là Di tích Lịch sử Đặc biệt của quốc gia.
Bia đá này được dựng lên vào năm 681 bởi Chori, một nhà sư tại chùa Hokko-ji, để tưởng nhớ mẹ mình là Kurometoji. Văn bia ghi lại gia phả của mẹ Chori và dòng tộc bên nội của ông. Mẹ của Chori là hậu duệ của Kenju no Mikoto, người quản lý vùng Sano thuộc quyền kiểm soát của chính quyền Yamato, trong khi dòng tộc bên nội là hậu duệ của gia tộc Niikawami, một gia tộc quyền quý ở chân núi Akagi. Dựa trên việc phát hiện các viên ngói có khắc chữ "Hokko-ji" tại chùa cổ Sanno ở Maebashi, các nhà nghiên cứu suy đoán rằng chùa Hokko-ji mà Chori từng tu hành chính là chùa Sanno cổ. Điều này cho thấy Phật giáo thời bấy giờ là một tư tưởng vô cùng tiên tiến.

Điểm nhấn lớn nhất chính là bản thân bia đá và mộ cổ Yamanoe Kofun nằm ngay bên cạnh. Bia đá có chiều cao 111 cm, rộng 47 cm và dày 52 cm, được làm từ đá diorit (andesite) cứng cáp. Mặt trước của bia khắc 53 chữ Hán chia thành 4 hàng dọc, thể hiện cách sử dụng chữ Hán độc đáo theo thứ tự từ vựng của Nhật Bản thời đó. Bên cạnh đó, mộ cổ Yamanoe Kofun là một mộ tròn có đường kính 15 mét, với cấu trúc phòng mộ bằng đá được xây dựng từ đá tuff địa phương. Mộ này được xây dựng vào khoảng nửa đầu thế kỷ 7, được cho là có niên đại sớm hơn bia đá vài chục năm và được dự đoán là nơi an nghỉ của Kurometoji.
Yamanoe no Hi và Yamanoe Kofun là các di tích ngoài trời công khai. Không có hạn chế về mùa trong năm, tuy nhiên, để có thể quan sát rõ nét các ký tự nhỏ trên bia đá cũng như cấu trúc đá của mộ cổ, bạn nên ghé thăm vào ban ngày khi có ánh sáng tự nhiên tốt nhất. Việc đi dạo chậm rãi để tìm hiểu dấu vết lịch sử trong không gian yên tĩnh sẽ là một trải nghiệm tuyệt vời.
Tại đây, bạn có thể trải nghiệm việc tìm hiểu về sự kết nối gia đình và sự truyền thừa văn hóa thông qua các văn bản cổ. Khi đọc hiểu câu chuyện "Chori viết bia này cho mẹ mình", du khách có thể liên tưởng đến cuộc sống của con người từ hơn 1300 năm trước. Ngoài ra, việc quan sát cấu trúc mộ cổ (phòng mộ kiểu hang ngang) sẽ giúp bạn học hỏi thêm về kỹ thuật chôn cất và kiến trúc cổ đại.
Xung quanh khu vực này còn có các bia đá lịch sử khác được gọi là Jono Sanbi, bao gồm bia Tago (Tago-hi) và bia Kanaizawa (Kanaizawa-hi). Tất cả đều là những di sản văn hóa quan trọng liên quan đến "Ký ức thế giới". Thành phố Takaki cũng có rất nhiều di tích lịch sử khác mà bạn có thể kết hợp vào lộ trình tham quan của mình.
Vì đây là di tích ngoài trời, mặc dù khu vực đã được chỉnh trang nhưng địa hình có những chỗ không bằng phẳng. Chúng tôi khuyến nghị bạn nên đi giày đi bộ thoải mái. Để quan sát kỹ hơn các văn bia, bạn có thể mang theo sổ tay hoặc máy ảnh. Hãy tôn trọng môi trường xung quanh, không chạm tay trực tiếp vào bia đá hoặc các cấu trúc của mộ cổ để bảo tồn di tích.