
Cẩm nang
Chaguchagu Uma Ko là một nghi lễ truyền thống tiêu biểu của tỉnh Iwate. Những chú ngựa nông nghiệp khoác lên mình những bộ trang phục rực rỡ, diễu hành qua các con phố trong khi hàng loạt chiếc chuông gắn trên đầu và lưng ngựa rung lên liên hồi. Đặc điểm nổi bật nhất của sự kiện này chính là âm thanh "chagu-chagu" vang vọng theo từng bước chân của ngựa. Tiếng chuông ngân nga theo nhịp bước không chỉ tạo nên một không gian âm thanh độc đáo mà còn tô điểm thêm vẻ đẹp cho cảnh sắc xung quanh. Với bối cảnh lịch sử của tỉnh Iwate vốn là vùng chăn nuôi ngựa phát triển, đây là một sự kiện giàu màu sắc và âm thanh, tượng trưng cho chặng đường gắn bó giữa con người và loài ngựa.
Tỉnh Iwate từ xưa đã nổi tiếng là vùng chăn nuôi ngựa, nơi loài vật này trở nên vô cùng gần gũ_gũ với đời sống con người. Nguồn gốc của Chaguchagu Uma Ko bắt nguồn từ Tết Đoan Ngọ theo lịch âm. Ban đầu, đây là dịp để tri ân những chú ngựa nông nghiệp đã làm việc vất vả trong mùa chuẩn bị trồng lúa, đồng thời cầu nguyện cho chúng được khỏe mạnh và bình an khi đi lễ tại đền Onigoe Sazen. Tấm lòng yêu thương và trân trọng ngựa của người nông dân chính là nền tảng cốt lõi của nghi lễ này. Vào giữa thời kỳ Edo, khi các hoạt động lễ bái trở nên phổ biến, văn hóa trang trí ngựa lộng lẫy hơn đã phát triển, tạo nên hình thức trang phục như ngày nay.
Điểm thu hút nhất chính là hình ảnh những chú ngựa mang theo hàng trăm, thậm chí là hơn 700 chiếc chuông trên mình. Tiếng chuông vang lên đều đặn và náo nhiệt theo từng chuyển động của ngựa là biểu tượng đặc trưng của lễ hội này. Bên cạnh đó, màu sắc của trang phục ngựa cũng vô cùng phong phú. Các sắc thái rực rỡ như đỏ, trắng, vàng, hồng, kết hợp cùng các phụ kiện đính đá quý lấp lánh và những đường thêu tinh xảo trên mũ và đồ trang trí lưng, đã truyền tải trọn vẹn vẻ đẹp của các nghi lễ truyền thống Nhật Bản. Cách thức chế tác trang phục cũng có sự khác biệt giữa các gia đình, phản ánh nét văn hóa độc đáo được kế thừa qua nhiều thế hệ.
Chaguchagu Uma Ko thường được tổ chức vào khoảng tháng 5 đến tháng 6. Đặc biệt, vào thời điểm liên quan đến Tết Đoan Ngọ, sự kiện mang ý nghĩa nghỉ ngơi và cầu nguyện sau những công việc đồng áng, giúp du khách cảm nhận rõ nét sự chuyển giao của mùa vụ. Nếu tham quan vào ban ngày, bạn có thể chiêm ngưỡng rõ nét màu sắc rực rỡ của trang phục và sự lấp lánh của các hạt đá quý, rất phù hợp để chụp ảnh. Nếu đoàn diễu hành kéo dài đến chiều tối, sự thay đổi của ánh sáng sẽ tạo nên những biểu cảm khác nhau cho tiếng chuông phản chiếu và chất liệu trang phục, mang lại trải nghiệm thị giác đa dạng.
Tham gia sự kiện này là cơ hội tuyệt vời để chạm đến văn hóa Iwate bằng cách trực tiếp theo dõi đoàn diễu hành. Khi lắng nghe tiếng chuông vang lên theo từng bước chân ngựa, bạn sẽ cảm nhận được sự tôn kính của người dân địa phương dành cho loài vật này cũng như nhiệt huyết gìn giữ truyền thống. Ngoài ra, bạn cũng có thể hiểu sâu hơn về kỹ thuật chế tác trang phục và cách chăm sóc ngựa vốn đã bén rễ sâu trong văn hóa địa phương. Hiện nay, các hoạt động duy trì văn hóa vẫn đang được tiếp nối, chẳng hạn như các lớp học hướng dẫn chế tác trang phục vào mùa nông nhàn.
Lộ trình diễu hành kết nối từ đền Onigoe Sazen ở thành phố Takizawa đến đền Morioka Hachiman ở thành phố Morioka. Dọc theo tuyến đường này, du khách có thể vừa theo dõi đoàn diễu hành, vừa thưởng ngoạn cảnh sắc thiên nhiên trù phú và những con phố mang nét truyền thống của Iwate. Xung quanh khu vực này cũng có nhiều cơ sở văn hóa gắn liền với lịch sử chăn nuôi ngựa của vùng.
Khi tham gia quan sát lễ hội, vui lòng lưu ý các điểm sau: